ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان 

خورمایی په‌نجه‌ره‌که‌ت

                              خستۆته‌ سه‌ر شانم      

جه‌سته‌ی سپیت

                         ڕژاوه‌ته‌ تاریکایی په‌نجه‌کانم.   

نه‌ سات دێت و

نه‌ شه‌و ده‌ڕوات ،

               زه‌مان یه‌کسه‌ر

                            سواری هه‌ناسه‌مان بووه‌ .

تارمایی یه‌ک له‌م به‌ری با و

مه‌لافه‌یه‌ک له‌و به‌ر باران .

په‌ڵه‌ی ژانێکی سپی

ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان

( 1 ) 

سپیی سپی

                له‌ نێوانی مه‌لافه‌یه‌کی سپی دا !

سپی تر به‌ڵام

برووسکه‌ی تاسه‌یه‌کی چڕ

                 له‌ شه‌وگاری له‌شی سپیت!!

(2 )

کلوو کلوو شه‌و

له‌ کاژێره‌کانی به‌فردا

ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان

1

ناگه‌ڕێمه‌وه‌ بۆ ساڵه‌کان

ته‌نیاتر...

ئادره‌سی په‌نجه‌کانت ون بووه‌،‌

2

له‌ ئاوێنه‌ت دا

ها! 

پیاوه‌تیم گوڵ ده‌کات.

3

پێ ده‌که‌نی!

بارانیش ده‌گری...

چه‌نده‌ بێزارم له‌ دووپات بوونه‌وه‌ی مانگ!

په‌خشان

ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان

من گۆتم : خووم به‌ تاریکییه‌وه‌ گرتوه، لێم گه‌ڕێ‌

تۆ گۆتت: جیهانی ئینتزاع ! درێژ کراوه‌ی خه‌ونه‌کانمان...

من گۆتم : خولیاکان! ته‌نانه‌ت وایرووسێک به‌ درگای ئاسنه‌وه‌‌

تۆ گۆتت: تکنۆلۆژی دیواره‌کان ده‌رووخێنێ...

من گۆتم : هێنده‌ خاڵیم ، ڕۆحیانه‌تی گیتاره‌کانیش نامبزوێنێ ته‌نانه‌ت، مردن!

تۆ گۆتت: پاسوۆردی گۆڕه‌کان ده‌ناسم ، شینه‌ وه‌ک چاوانت...

من گۆتم : عه‌سرانێک ...

تۆ گۆتت: سێبه‌رم زه‌مانه‌ و کچێنیم ....

سازمانی جیهانی ئایکورن ( سازمانی دیفاع له‌ نووسه‌رانی ڕاونراو له‌ سه‌رانسه‌ری جیهان) له‌ دڕێژه‌ی کار و چالاکیه‌کانی خۆی دا و  هه‌ر وه‌ها به‌ مه‌به‌ستی دیالۆگ و نزیک کردنه‌وه‌ و ئاشنا کردنی کولتوور و ئه‌ده‌بیاتی نه‌ته‌وه‌کانی جیهان و ناساندنی نووسه‌ران و ڕووناکبیرانی ناسراوی نه‌ته‌وه‌کانی جیهان به‌ یه‌کتر، پرۆژه‌یه‌کی ئه‌ده‌بی به‌ ناوی شه‌هرزاد پێک هێناوه‌. ئه‌و پرۆژه‌یه،‌ ئه‌ده‌بیاتی وڵاتانی ئه‌مریکای لاتین، ئه‌ده‌بیاتی ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست، ئه‌ده‌بیاتی سکاندیناویا، ئه‌ده‌بیاتی ئه‌ورووپای ناوه‌ندی و.... ده‌گرێته‌ خۆ.

پرۆژه‌ی ئه‌ده‌بی شه‌هرزاد له‌ وڵاتانی سکاندیناویا له‌ 3 وڵاتی سوید، نوروێژ و دانمارک ، ته‌رخان کراوه‌ به‌ ئه‌ده‌بیاتی کوردی، سویدی ، دانمارکی و نوروێژی.

ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان

خاتوو ئاواره‌ی ئازیز!

خۆشحاڵم میکانیزمێک دۆزرایه‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی بتوانین ڕاسته‌وخۆ (به‌ بێ هیچ ده‌مارگرژییه‌کی به‌رته‌سکی حیزبی و ئه‌و کولتووره‌ زاڵه‌ی که‌ به‌ داخه‌وه‌ سه‌رتاپای ئه‌ندێشه‌و و سه‌رتاپای هه‌ڵسو که‌وتی ژیانی ڕۆژانه‌مانی داگرتبوو ، ئه‌و به‌سته‌ر و کولتووره‌ی که‌ جه‌وهه‌ره‌ و کیان و بوونی ئینسانه‌کانی ده‌خسته‌ قاڵبێکی پێناسه‌کراوی ئیدولۆگه‌وه‌ و...) له‌ گه‌ل یه‌کتری بدوێین.

نیازم وا بوو له‌ که‌ش و هه‌وایه‌کی دیکه‌ و له‌ شوێن کات و مه‌ودایه‌کی دیکه‌وه‌ باسی هه‌ندێ مه‌سه‌له‌ی پێوه‌ندیدار به‌ ژیانی تاکی و ژورنالیستی و ئه‌و به‌سته‌ر و ئاقاره‌ی که‌ به‌شێوه‌یه‌ک له‌ شیوه‌کان له‌ سه‌ر بوون و که‌سایه‌تی و ئه‌ندێشه‌م کاریگه‌رییان بووه‌، باس بکه‌م. ئه‌و پرۆسه‌ی ژیانه‌ی که‌ پڕیه‌تی له‌ قه‌یران و جم و جۆڵ و هه‌ستانه‌وه‌ و شکست و دووباره‌ هه‌ستانه‌وه‌ و ئه‌زموون. ژیانی تاکێکی کورد که‌ به‌ شێوه‌یه‌ک ئاوێته‌ی ژیانی کۆمه‌ڵکاکه‌ی بووه‌ و له‌ زۆربه‌ی ڕووداوه‌کان دا(خوازراو یان نه‌خوازراو) به‌شدار بووه‌!!.

ڕێکه‌وتی 2008 / 09 / 16 له‌ یه‌کێک له‌ سالۆنه‌کانی زانکۆی به‌رگێن، سمینارێک به‌ به‌شداری خوێندکارانی ئه‌و زانکۆیه‌ و به‌ میواندارێتی

                                Amnesty International (Amnesty Student Bergen

بۆ ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان به‌ڕێوه‌ چوو.

 له‌و سمیناره‌دا خاتوو کارینه‌ ویلهه‌یم

Karine Vilheim

 مامۆستای زانکۆ ( که‌ تزی دوکتوراکه‌ی له‌ سه‌ر شۆڕسی کوردستانی باشوور نووسیوه‌) سه‌ره‌تا وازیه‌تی جۆگرافی کو ردستان و دابه‌شبوونی به‌ سه‌ر 4 وڵاتدا هێنایه‌ به‌ر باس و پاشان به‌ شێوه‌یه‌کی زۆر کورت   مێژووی خه‌باتی هاوچه‌رخی کورد،

رێکه‌وتی 2008 /2 / 12 له‌ شاری به‌رگێنی نوروێژ، سمینارێک به‌ دوو زمانی کوردی و نوروێژی ، به‌ هاوکاری کۆمه‌ڵه‌ی کولتووری کوردی شاری به‌رگێن و کتێبخانه‌ی گشتی ئه‌و شاره‌ ، بۆ ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان به‌ ڕێوه‌ چوو .

له‌و سمیناره‌دا ژماره‌یه‌ک له‌ دانیشتوانی کوردی ئه‌و شاره‌ و هه‌ر وه‌ها چه‌ند که‌سایه‌تی سیاسی و فه‌رهه‌نگی نوروێژ و کۆمه‌ڵێک له‌ خه‌ڵکی نوروێژ به‌شدارییان تێدا کرد . سه‌ره‌تا کاروان سه‌لیم به‌رپرسی کۆمه‌ڵه‌ی کوردی شاری به‌رگێن ،وێڕای به‌خێر هاتنی کردنی میوانه‌کان ، سمیناره‌که‌ی ده‌س پێ کرد . پاشان خاتوو ترینه‌ ‎كولده‌روپ فلاته‌ن‎‎‎

 به‌رپرسی گشتی کتێبخانه‌ی شاری به‌رگێن و یه‌کێک له‌ که‌سایه‌تیه‌ ناسراوه‌  (Trine kolderoup flaten )

فه‌رهه‌نگیه‌کانی وڵاتی نوروێژ ، کورته‌یه‌ک له‌ سه‌ر کارنامه‌ی فه‌رهه‌نگی و ئه‌ده‌بی ئه‌یاز خوونسیاوه‌شان دواو و وێڕای به‌رز نرخاندنی کار و چالاکیه‌ فه‌رهه‌نگی و ئه‌ده‌بیه‌کانی ئه‌یاز ، ئاماژه‌ی به‌وه‌ کرد که‌ ئه‌یاز وه‌ک یه‌که‌م نووسه‌ری شاری ئازاد، هاتۆته‌ ئه‌م شاره‌ و کتێبخانه‌ی گشتیش هه‌موو پێداویستیه‌ کانی ژیانی فه‌رهه‌نگی و ژیانی شه‌خسی ئه‌یازی بۆ ماوه‌ی دوو ساڵ وه‌ئه‌ستۆ گرتوه‌ .

یه‌که‌مین سمیناری شیعری تاراوگه‌ له‌ ئۆسلۆ

رێکه‌وتی 19.09.2008 سمینارێکی شیعری بۆ شاعیرانی کورد له‌ تاراوگه‌ به‌ڕێوه‌ چوو. ئه‌و سمیناره‌ که‌ به‌ هاوکاری" کانوونی نووسه‌رانی کوردستان"، "کانوونی نووسه‌رانی نۆرویژ" و رێکخراوی "جیهانی مه‌زن" به‌ڕێوه‌ چوو یه‌که‌مین سمیناری له‌و شیوه‌ بوو که‌ له‌ رۆژه‌کانی نێونه‌ته‌وه‌یی ئه‌ده‌بیات له‌ نۆرویژ ده‌هاته‌ ئاراوه‌. سمیناره‌که‌ که‌ له‌ کاتژمێر 15ی ئێواره‌ هه‌تا 17 درێژه‌ی هه‌بوو چه‌ندین شیعری به‌ زمانه‌کانی کوردی، فارسی و نۆرویژی  تێدا پێشکه‌ش کرا. شاعیرانی به‌شدار بوو له‌ سمیناره‌که‌دا بریتی بوون له‌: حیشمه‌توڵڵا شه‌فیعییان، ئه‌یاز خوون‌سیاوه‌شان، سیاڕۆژ(عیماد زه‌نگه‌نه‌)، له‌یلا سیمایی و حسه‌ین حه‌یده‌ری. له‌ ناوبه‌ندی سمیناره‌که‌دا

رۆژی هه‌ینی  2008/6/6  کات ژمێر 6 ی ئێواره به‌ کاتی ئه‌ورووپای ناوه‌ندی سمینارێک  بۆ کۆمه‌ڵێک نووسه‌ری کورد  له‌ شاری به‌رگێنی نۆروێژ ، به‌هاوکاری کتێبخانه‌ی گشتی شاری به‌رگێن و  کۆمه‌ڵه‌ی  کولتووری کوردی به‌رێوه‌ چوو . سه‌ره‌تا به‌ڕێز کاروان کۆچ به‌رپرسی کۆمه‌ڵه‌ی کۆلتووری کوردی شاری به‌رگێن ،وێڕای‌ به‌خێر هاتنی کردنی میوانه‌کان ، سمیناره‌که‌ی کرده‌وه‌ . پاشان خاتوو ترینه‌ کولدراپ به‌رپرسی کتێبخانه‌ی گشتی به‌رگێن ، وێڕای ده‌ربڕینی خۆشحاڵی خۆی بۆ ئه‌و هاوکارییه‌ی که‌ له‌ نێوان  کتێبخانه‌ی گشتی وکۆمه‌ڵه‌ی کولتووری کوردی درووست بووه‌.  کۆرته‌یه‌ک له‌ باره‌ی شاری ئازاد بۆ نووسه‌ران دواو پاشان  میوانی تازه‌ وه‌رگیراوی نووسه‌ری  شاری ئازاد ، حسێن حه‌ێده‌ری به‌ میوانه‌کان ناساند و له‌ لایه‌ن کتێبخانه‌ی گشتییه‌وه‌ چه‌پکه‌ گۆڵێکی به‌ دیاری پێشکه‌ش به‌ ناوبراو کرد. به‌رێز کاک حسێن حه‌یده‌رێش وێڕای  ده‌ست خۆشی کردن له‌ خانمی ترینه‌ و به‌خێرهاتنی مێوانان و ده‌ست خۆشی کردن له‌ ته‌واوی ئه‌و که‌سانه‌ی که‌هه‌وڵ و توانای خۆیان وه‌گه‌ڕ خستووه‌ تا ناوبراو ...

کوسار فه‌تاحی 

 رۆژی دوو شه‌مه‌، 28 ی ئاپریل، کتێبخانه‌ی کولتوور هاوسی ئۆسلۆ سمیناره‌کی به‌ ناوی (شه‌ڤا کوردی) بۆ کۆمه‌ڵێک نوسه‌ری کورد و ژنه‌ نووسه‌رێکی نۆروێژی به‌رێوه‌ برد. به‌رنا‌مه‌که‌ له‌ کاتژمێری 6ی پاش نیوه‌ڕۆ به‌ به‌شداری میوانه‌ کورد و نۆروێژییه‌کان ده‌ستی پێ کرد. سه‌ره‌تا کوردیناتۆری سمیناره‌که‌ به‌رێز خانمی ئینگه‌ بیورگ به‌ زمانی نۆروێژی به‌خێر هاتنی میوانه‌کانی کرد و پرۆگرامه‌که‌ی کرده‌وه‌. ناوبراو ئاماژه‌ی به‌وه‌ دا که‌ ئه‌م سمیناره‌ هه‌وڵێکه‌ بۆ ناساندنی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردی له چه‌ند ره‌هه‌ندێکی جیاوازه‌وه‌ به‌ میوانه‌ نۆروێژییه‌کان. سه‌ره‌تا به‌ڕێز فه‌رۆخ نیعمه‌تپوور، نوسه‌رو رۆشنبیر باسێکی پۆخت و تازه‌ بابه‌تی به‌ ناوی "کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستانی ئێران و کۆسمۆپۆلۆتیزم" پێشکه‌ش کرد. نیعمه‌تپوور که‌ باسه‌که‌ی خۆی به‌ زمانی نۆروێژی ئاماده‌ کردبوو، سه‌ره‌تا به‌ کورتی باسی مێژووی ئه‌م چه‌مکه‌ و ره‌گه‌زه‌ ماناییه‌کانی کرد و ئه‌وسا هه‌وڵی دا که‌ کاریگه‌رییه‌کان و په‌یوه‌ندییه‌کانی له‌ په‌یوه‌ندی له‌ گه‌ڵ کوردستانی ئێراندا باس بکا.

ئەیاز خوون سیاوەشان

باڵا به‌رزترله‌ باران ! کلوو کلوو چاوه‌ڕێتم!!   

چرکه‌به چرکه‌ و دڵۆپ دڵۆپ چاوه‌رێت بووم!

بڕیاربوو پێش ڕهێڵه‌ی خه‌نجه‌ره‌کان و پێش ته‌ڕبوونی ماچه‌ سووتاوه‌کان و پێشتر له‌ ته‌متوومانی جگه‌ره‌کان،سه‌ردانم بکه‌ی، بۆ نه‌هاتی؟

بڕیار بوو باوه‌شێک له‌ غوربه‌تی گۆڕه‌که‌ی دایکم و کادۆیه‌ک له‌ شه‌پۆله‌کانی زرێبار و ئۆدکۆلۆنێک له‌ مرۆڤم بۆ بێنی ، بۆ نه‌هاتی؟!

 ئه‌یاز خوون سیاوه‌شان 

هه‌ڵۆێست گرتن و خوێندنه‌وه‌ی ڕووداوه‌کانی  کۆمه‌ڵگا به‌ شێوه‌یه‌کی عیلمی و زانستی و هه‌وڵدان بۆ ناسین و تێگه‌ییشتنی ئه‌و میکانیزمانه‌ی که‌ ده‌بنه‌ هۆی سه‌رهه‌ڵدانی ڕووداوه‌کان، کارێکی ئیجگار شیاو و پێویسته‌.ئه‌و که‌سانه‌ی که‌ ده‌یانهه‌وێ هه‌ڵویست و خوێندنه‌وه‌ ، یان ڕه‌خنه‌ و سه‌رنج ئه‌راسته‌ بکه‌ن ، له‌ سه‌ر کۆی ئه‌و دیارده‌یه‌ که‌ده‌یخه‌نه‌ به‌ر خوێندنه‌وه‌ وهه‌ڵوێستی له‌ سه‌ر ده‌گرن، ناسین و تێگه‌ییشتنی وردیان هه‌بێت. به‌ بێ ناسین و تێگه‌ییشتن ، هه‌ر ڕه‌خنه‌ و تێ بینی و خوێندنه‌وه‌یه‌ک ده‌بێنه‌ شتێکی نابابه‌تی و ناگۆنجاو و ناچێته‌ یانه‌ی هه‌وڵێکی ڕۆشه‌نگه‌ر و خۆلقێنه‌ره‌وه‌.بوونی مێتۆد و ناسینی بابه‌ت ،